Werfenweng/Avusturya, Alplerin ilk ‘inci’si.  ‘Dünyanın tüm zamanı’ konseptini bundan yirmi yıl önce 28 yaşında belediye başkanlığı görevini devralan Peter Brandauer geliştiriyor ve çevre dostu başkanın zor bir karar alması gerekiyor. Werfenweng kış aylarında bir kayak turizmi cenneti mi yoksa tüm yıla yayılan sürdürülebilir bir turizm alternatifi mi olacak. Kış turizmi demek ağaçların kesilmesi, yolların yapılması, dağlara pistlerin ve teleferiklerin yapılması, çok yataklı büyük oteller ve kitle turizmi demek. Yaz turizmi için ise insanları buraya çekecek bir alternatif sunması gerek.

Genç belediye başkanı ikinci seçenek için çalışmaya başlıyor ve Ulaşım ve Turizm’i birleştirerek bir konsept geliştiriyor. Bugün hala aynı belediye başkanı görevde ve ‘otomobilsiz tatil’ denince akla ilk gelen yer Werfenweng. Tren garından otellere ücretsiz servisler, ücretsiz taksi, ulaşım kartı ile bisiklet, elektrikli bisiklet kiralama şansı vb. Werfenweng’e otomobili ile gelenler, araba anaharlarını otel resepsiyonuna teslim ettikleri taktirde ücretsiz toplu taşım kullanım kartlarına sahip oluyorlar. Werfenweng’de yaşayanlar araçlarından bir gün vazgeçmeyi göze alırlarsa, belediye tarafından ödüllendiriliyorlar. Örneğin haftanın bir günü işe otobüsle veya bisikletle gitmeyi tercih eden bir otomobil sahibi, ücretsiz kahvaltı kazanıyor. Aracını bir hafta kullanmayan bir aile akşam yemeği, veya sinema ile ödüllendiriliyor. Otomobilinden tamamıyla vazgeçen bir aileye ise toplu taşıma araçları için ücretsiz abone kartı veriliyor.

Werfenweng, bir dağın tepesinde küçücük bir köy ve yılın 7-8 ayı kar altında. Buna rağmen tüm elektrikli ulaşım araçları güneş enerjisi kullanılarak şarj ediliyor. Bisiklet kullanımı yaygın.

Birliğin koordinatorü Giovanni Vassena ”Senenin en değerli zamanında dinlenmek ve aynı zamanda aktif bir tatil yaparak kültürleri tanımak istiyorsanız ve bu tatil günlerinde havayı kirletmeden çevre dostu bir seçim sizin için önemliyse o zaman Alplerin İncileri, sizin ve aileniz için doğru yer” diyor ve ulaşım ve turizmin nasıl bir araya geldiğini ise şu şekilde anlatıyor ‘Alpine Pearls 2006 yılında Avrupa Birliği destekli Alp Dağları Ulaşım projesinin sonucu olarak 17 üye ile kuruldu. Alp Dağlarında yenilikçi, uzun soluklu, çevre dostu turistik alternatifler sunma ağırlıklı bu projeler Avusturya’da hayata geçirildi ve bu projeler daha sonra Alpine Pearls tarafından uluslararası boyuta taşınarak devam ettirildi.  Alplerin İncileri Turizm Birliği’ne her yıl yeni üyeler katılmakta ve birlik büyümekte’.  Alplerin İncileri Birliği üyeleri yılda bir kez ‘inci’lerden birinde bir araya geliyorlar ve sundukları paketleri paylaşıyorlar ve sürdürülebilir projelerinin sağladığı avantajları anlatıyorlar.

Otomobilsiz tatil alternatifleri sunan incileri görmek ve tanımak için ulaşım aracı olarak bisikletlerimizi tercih ettik. Gezimize Almanya’dan başladık, Avusturya ve İtalya’dan sonra turu İsviçre’de sonlandırdık. Alp Dağlarının derin vadileri içindeki nehir kenarlarındaki bisiklet yollarında şehirleri birbirlerine bağlayan rotaları takip ettik, yağmura yakalandığımızda bisikletlerimizi trene yükledik, Weissensee ve Disentis gibi incilerde elektrikli bisikletler kiralayıp muhteşem doğanın tadını ‘kirletmeden, sessizce’ çıkardık.

Birliğe bağlı inciler alternatif ulaşım seçenekleri için finansmanlarını kendileri sağlıyorlar. Oteller, konaklama başına ziyaretçileri adına bir miktar vergi ödüyorlar ve bu ekstra vergi ile tüm bu ulaşım ile ilgili ücretsiz seçenekler gerçekleştirilebiliyor. Otomobilsizlik ödüllendiriliyor.  Avrupa’nın en dağlık bölgesi ulaşımı kolay, keşfetmesi keyifli bir yer haline gelmiş.

#bikethepearls bisiklet turunun detayları için: www.bisikletim.wordpress.com

40 farklı ülkeden konuşmacı, 195 farklı oturum sırasında sunum yapacaklar ve muhteşem hikayelerini ve tecrübelerini paylaşacaklar. Ulusal bisiklet stratejilerinden, çocukların okula bisikletle gitmesini teşvike, medya kanallarının kullanımından, bisiklet park yerlerlerine kadar çok çeşitli konular ele alınacak.

Dünyanın en yaşanabilir 5 kentinden birisi seçilen Adelaide, sürdürülebilir ulaşım konusunda son yıllarda bir çok projeyi hayata geçirdi ve bu yatırımlarını bu yıl Velo City konferansına ev sahipliği yaparak taçlandırıyor.

Otomobil odaklı şehirlerden bisiklet odaklı şehirlere dönüşüm konusunun değerlendirildiği ve bunu başaran şehirlerin tecrübelerini paylaştığı konferansın bu yılki içeriği gerçekten çok zengin.

27-30 Mayıs tarihleri arasında gerçekleşecek olan konferansın ana başlıkları: bisiklet dostu şehirler, bisikletin ulaşım aracı olarak kabul görmesi ve sağlık için bisiklet.

Velo-City Adelaide, bir konferanstan daha fazlasını sunuyor. Aşağıdaki soruların ve daha pek çoğunun cevapları, hayata geçirilen bir çok başarılı projeden örneklerle birlikte konferans boyunca paylaşılıyor olacak:

–                    Gelişmekte olan ülkelerde bisikletli ulaşım neden önemli?

–                    Gençleri nasıl bisiklete binmeye özendirebiliriz?

–                    Bisiklet politikası için lobicilik nasıl yapılır?

–                    Bisiklet kullanımını özendiren altyapı çalışmaları nelerdir?

–                    Kiralık bisiklet sistemleri nasıl olmalı?

–                    Kargo bisikletin yaygınlaşması için ne yapılmalı?

–                    Bisiklete binen kişi sayısını nasıl arttırabiliriz?

–                    Otomobil odaklı bir kent nasıl yeniden dizayn edilmeli?

–                    Şehir planlamacıların sorumlulukları nelerdir?

Kopenhag’dan Rio de Janeiro’ya, Singapur’dan San Francisco’ya uzanan bir bilgi ve kaynak ağına dahil olmak, bisiklet politikaları, araştırmaları ve global trendlerden haberdar olmak için konferansa katılım STK’lar, belediyeler ve yerel yönetimler için çok büyük bir fırsat.

Geçtiğimiz yıl Haziran ayında, bir destek fonundan yararlanarak Viyana’da yapılan Velo City konferasına katılmış ve izlenimlerimi yerel yönetimin aktörleri ile paylaşmıştım. Bu yıl ne yazıkkı Avustralya’ya gitmek için destek bulamadım ve konferansı sosyal medya üzerinden takip ediyor olacağım. Gelecek yıl konferans 2-5 Haziran tarihleri arasında Fransa’da yapılıyor olacak.

Biz bisikletli tatillerimize Almanya’da yaşarken başladık. Önce ödünç aldığımız kamp malzemeleri ile haftasonları şehri çevreleyen ormanlara ve göl kenarlarına kısa turlar yaptık. Sonra gözümüzü başka şehirlere çevirdik. Trenle biraz daha uzaklara gidip  oralarda turlar yapmaya başladık. Kendimizi bir haftalık bir tur için hazır hissettiğimizde ise neredeyse tamamı bisiklet yollarından oluşan Bodensee-Königssee parkurunda pedalladık. 418 km boyunca yoldaki her köyde durduk, fotoğraf çektik, içme suyu tedarik ettik, marketten alışveriş yaptık, cafelerden birinde mutlaka birşeyler yedik içtik, iki-üç odalı pansiyonlarda konakladık.

İnternetten veya bisiklet haritalarından faydalanarak bu şekilde Avrupa’da bir çok tur yaptık. Bizim gibi turlar yapan yüzlerce aileyle tanıştık. Özellikle küçük çocukları ailelerin kendi bölgelerinde bisikletli tatil yaptıklarını gördük. Evden çok da uzaklara gitmeden, otomobil trafiğinden uzak, yaşadıkları coğrafyayı tanıyabildikleri turlar.

Biraz daha uzun yol yapmak isteyenler, nehir kenarlarını izleyen Fransa’daki Loire Vadisi bisiklet yolunu veya Tuna nehrini izleyen dokuz ülkeyi kapsayan dünyaca ünlü Danube Bike Path’i seçiyorlar. Bunları da yaptıktan sonra artık macera istiyorlar ve gözlerini Türkiye’ye çeviriyorlar. Planlanan rotaların başlangıç veya son noktaları İstanbul olmaya başlar. Eve dönünce de binlerce fotoğraf arasından en güzelleri seçilir, önce facebookta sonra instagramda ve varsa kişisel blogta ve websayfasında yayınlanır hikayeler ballandırarak anlatılır.

trentobike bisiklet turları portalına hızlıca bir göz gezdirirsek eğer Türkiye’de tur yapmış bisikletçilerin ülkemizden çok güzel hikayeler paylaşmış olduğunu görürüz. Aslında hepsi yoğun trafikten, otomobillerin hız limitlerine uymamasından mutlaka bahseder ama diğer ülkelerden farklı olarak ilk kez ülke insanına yaklaşma fırsatı buldukları, evlere gece kalmaya davet edildikleri, mutlaka çay içmeden ayrılamayacakları dükkanları da Türkiye’de bulduklarını yazarlar.

Arkeolojik alanlar, doğal güzellikler ve geleneksel köylerin zenginliği ile turizm potensiyalimizi kullanamadığımızdan yakınırız. Tanınmış bir bisiklet ağı ülkemizi kapsarsa, köylerimizi, kültürümüzü, yemeklerimizi en çok da kendimizi tanıtma fırsatımız olacak. Çünkü bisiklet ile hareket yavaş bir hareket şeklidir ve bisikletli geçtiği heryeri doyasıya sindirecek, tanıyacak anlayacak imkana sahiptir.

Avrupa bisiklet rotaları ağı, EuroVelo, Avrupa Birliği Turizm ve Ulaştırma Komitesi tarafından desteklenen Sürdürülebilir Turizm projesi olarak tanımlanıyor. Bu  ağ 1.320 ile 10.400 km arasında 14 adet uzun yol bisiklet rotasını kapsıyor. Köyleri, şehirleri, ülkeleri birbirine bağlayarak, rotada yer alan yerleşim bölgelerinin yüksek nitelikli tanınırlık, prestij ve sosyo ekonomik yapılarına destek sağlıyor. Rotanın toplam uzunluğu 70.000 km’den fazla.

Türkiye Koordinatörlüğü 2011 yılında ECF resmi görevlendirmesi ile ENVERÇEVKO tarafından sürdürülüyor. Bölgesel, ulusal ve uluslararası lobi çalışmaları, kalkınma kurul toplantıları, proje öncelikleri belirlenmesi danışma kurulları vb. ile resmi toplantılarda resmi bilgilendirmelerle farkındalık yaratılarak yaygınlaştırılma çalıştırmaları yapılıyor. Avrupa’da yapılan 3 milyar günlük turun en az yüzde 10’unun bu rota üzerinden Türkiye geçişi yapacağını belirten  ENVERÇEVKO başkanı Feridun Ekmekçi, güzergah üzerinde bisiklet turları için bir cazibe merkezi oluşturulması gerektiğini söylüyor. Feridun Ekmekçi, “Bunun için bisiklet taşımacılığının kolaylaştırılması, bisiklet dostu otel ve işletmelerin oluşması, kamp yapmak isteyen bisikletçilere orman tarafından izin verilmesi gerekiyor. Bütün bunlar için çalışmalarımız devam ediyor” diyor.

Eurovelo farkındalık çalışmalarını yürütmek, servis sağlayıcı ağları oluşturmak,yerel ulaşım bağlantılarını oluşturmak, izleme ve değerlendirme yapmak üzere Valilik, Belediyeler, Bölgesel Kalkınma Ajansları, İl Turizm Müdürlükleri, İl Spor Müdürlükleri, Ticaret Odaları‘na bu konuda büyük iş düşüyor. Aktörlerin işbirliği içinde çalışması,  altyapı ve tanıtım çalışmalarının eş zamanlı yürütülmesi gerekiyor. Sürdürülebilir turizm ile kazanan Türkiye olacaktır.

MOVE Week (7-13 Ekim Hareketlilik Haftası) 2013 kapsamında Avrupa’nın bir çok ülkesinden  ‘Move Agents’ (hareketlilik haftası temsilcileri) fiziksel aktivitelerin yaygınlaşması amacıyla 43 ülkede 1880 şehirde fiziksel aktivite ve sporun insanlar üzerindeki olumlu etkisin tanıtma amaçlı etkinlikler etkinlik organize ettiler.

Tek ve net bir mesaj vardı: Herkes spor yapabilir.

Fiziksel aktivite yapmaktaki tek amaç dünya rekoru kırmak değildir. Bu etkinlikler ve tanıtım faaliyetleri ile vurgulanmak istenen günlük hayata fiziksel egsersizlerin adapta edilmesidir. Bu adaptasyon süreci vakit alır ve çevremizdeki şartlar ve insanlar ile yakından bağlantılıdır; hareketsiz ortamlarda yaşayan kişilerin oturdukları yerlerden kalkmaları için itici bir güce ihtiyaç vardır.

Hareketlilik haftası temsilcileri az hareket eden şehir insanı için ilham verici, basit, eğlenceli ve yaratıcı etkinlikler düzenlediler.Farklı paydaşlar tarafından tanıtım faaliyetleri ile okullarda, mahallelerde, belediyelerde ve iş yerlerinde güçlü bir etki oluşturma ve somutlaşan projeleri amaçladılar.

NowWeMove aynı zamanda fiziksel aktivite konusunda zayıf kalan vatandaşların olduğu ülkeleri hedeflemektedir. Bulgaristan, Avrupa Birliği’nin en az aktif olan nufüsü –Bulgarların sadece 13%’ü düzenli olarak fiziksel aktivite yapıyor- bu yıl hareketlilik haftasına 200 etkinlik ile katıldı. Bu etkinlikler arasında en önemlisi bir futbol turnuvası oldu. Gençlik dernekleri ve siyasi partilerin karşılaştığı futbol maçlarında anlamlı bir siyasi buluşma fiziki aktiviteyi desteklemek adına yapıldı.

NowWeMove kampayasının bir diğer hedefi ise fiziksel aktivite yapma fırsatı ve imkanı en az olan sosyal gruplar arasında bir köprü oluşturmaktır. Bedensel engelli kişiler için fiziksel egsersizi yaygınlaştırmak için Malta’da “Tekerlekli Sandalyede Rugby” ve “Tekerlekli Sandalyede Hendbol ve Basketbol” gibi etkinlikler Arnavutluk’ta ise aidiyet hissi ve sosyalleşme adına “Engelsiz Hareket Ediyoruz” etkinlikleri yapıldı.

Yine benzer olarak, yaşlı insanların eksersiz yapmaya uygun olmadıkları düşünülmektedir. Bu algı yaşlılar için hem fiziksel hem de ruhsal zararlara yol açmaktadır. Dünya Sağlık Örgütü, yaşlıların spor yapmasının 65 yaş üstünde felç ve kalp-damar yolları hastalıklarının önlenmesi için çok etkin olduğunu belirtiyor. Daha da önemlisi, spor yaşlılar için yaratıcı bir meşguliyet, hayat kalitelerini yükseltmek için ucuz ve doğal bir araçtır. İtalya’da, düzenlenen “Yaşlılar ve Hareket” emeklilere nasıl sağlıklı ve aktif olabileceklerini öğretirken İspanya’da yaşlılar için Zumba kursları verildi.

Aynı zamanda, kırsal bölgelerdeki sosyal anlamda dezavantajlı gruplar için fiziksel aktivite etkinlikleri düzenlendi. İtalya’da “yanımızdakinden öğrenelim” ile genç göçmenler sosyal anlamda dezavantajlı italyanlarla takım olarak çalışıp fiziksel aktivite etkinlikleri organizasyonu yaptılar. İngiltere ise başka bir başarılı proje ile sosyalleşmeyi ve hareketliliği bir arada barındıran “sokak oyunları” konseptini geliştirdi.

Tüm bu etkinlikler arasında en çok tercih edilen bisiklet oldu. Bisiklete binmek bir hayat tarzı, ucuz ve sürdürülebilir ulaşım aracı ve günlük aktif yaşamın bir parçası olarak tanıtıldı. Belçika’da işe bisikletle gitme projesi, Portekiz’de en nemli turistik yerlerde yapılan 7 günlük bisiklet turu, Bulgaristan’da ve Romanya’da ise ücretsiz bisiklet sürüş eğitimleri verildi. İzlanda, İtalya, Türkiye, Slovakya ve Malta’da bisiklet etkinlikleri yapıldı.

Uzundere Köylere Hizmet Götürme Birliği, Kuzeydoğu Anadolu Kalkınma Ajansı (KUDAKA) desteğiyle MOVE Week 2013 kapsamında Çoruh Vadisinde Bisikletli Yaşam üzerine 12-13 Ekim tarihlerinde 2 günlük bir çalıştay ve bisiklet turu gerçekleştirdi. Ben de bu etkinlige davet edildim ve çok güzel bir etkinliğin içinde aktif olarak yer aldım.

Uzundere ismini son yıllarda bilinçli alternatif turizm çalışmalarıyla duyurmaktadır. Bölge doğa sporları ve kırsal turizm için çok elverişli. Ev pansiyonlarda konaklama, yöresel yemeklerin sunulduğu tesisler, dağcılık, rafting veya bisiklet turları için gelen ziyaretçilere rengarenk bir tatil imkanı veriyor. Yöre insanı bu onuda bilinçlendirilmiş ve ‘gelecek turizmde’ sloganı ile herkes üzerine düşeni fazlasıyla yapmakta.

Etkinlikte yurtiçi ve yurtdışından farklı dernek, topluluk ve platformlardan katılımcılar vardı. Avusturya Hareketlilik Araştırmaları Merkezi’nden Julia’nın sunumunu hayranlıkla dinledik. Julia söze ‘Avusturya bundan kısa bir sure öncesine kadar Türkiye’den farklı değildi’ diyerek başladı. Bisiklet ve yaya yolları için altyapının tek başına insanları işe okula alışverişe giderken pedal çevirmeye ikna etmediğini çok iyi planlanmış iletişim ve tanıtım faaliyetlerinin altyapı çalışmaları ile elele yürümesi gerektiğinden bahsetti. Otomobil bağımlılığından kurtulmak için ise vergilerin, park yeri ücretlerinin arttırılmasınin işe yaradığını ancak yine de en ucuz ve kolay çözümün kentlerdeki hız limitlerinin (30km/h) düşürülmesi olduğunu belirtti. Avrupa kentlerinde hız limitlerin düşürülmesi için bir süredir çok etkin çalışmalar yapılmakta. Berlin’deki yolların %80’’nde saatte 30 km limiti uygulanmakta.

Romanya’dan Mircea ise bisiklet turizmi için yaptıkları rota, websitesi ve tanıtım çalışmalarını anlattı. Tamamı gönüllülerden oluşan gruplar, şehir dışındaki trafiğin az olduğu yollarda işaretlemeler yaparak ücretsiz bisiklet turları ve festivalleri düzenleyerek daha fazla kişinin ilgisini çekmeyi başarmışlar. Bugün hazırladıkları tur rotalarından hem yerli hem de yabancı turistler faydalanmakta.

Bursa, Edirne, Malatya, Karadeniz Ereğlisi, Marmaris, Muğla, Erzurum, İstanbul ve İzmir’den gelen katılımcılar kentlerinde ve bölgelerinde yaptıkları çalışmaları aktarma fırsatı buldular. Tecrübelerin paylaşıldığı bu etkinlik çok umut vericiydi. Türkiye’de yerel ve ulusal yönetimden beklemeden bireysel inisiyatifleri ile doğru olanı yapmak için çalışan ve emek veren bir çok arkaşımızla tanışmak çok güzeldi.

Hareketlilik haftasında yeni fikirler için sınır yok. Değişim adım adım gerçekleşir. Neden adımlardan birini atıp kentimizde bir proje üretip Hareketlilik Haftası 2014 için sunmayalım?

Başvuru için: http://nowwemove.com/

11-14 Haziran tarihleri arasında İzmir Bisiklet Derneği’ni temsilen Velo City Konferansı’na katıldım. Her yıl başka bir şehirde yapılan dünyanın en prestijli ve büyük bisiklet konferansı artık sadece Avrupa ülkeleri ile sınırlı kalmayıp global bir federasyon olan European Cyclist’ Federation tarafından organize edilmektedir. Geçen yıl Vancouver’da yapılmış olan konferans bu yıl Viyana’da yapıldı.

Viyana, bisiklet konferansına tam anlamıyla müthiş bir hazırlık yapmış. 2013 Avusturya’da Bisiklet Yılı ilan edilmiş ve konferansın da dahil olduğu hafta boyunca Viyana bir çok etkinliğe ev sahipliği yaptı. Bisiklet zili konserinden, bisiklet moda gösterisine ve bisiklet polosuna kadar bir çok seçenek sunulmuştu. Konferans oturumları sonrası da bu şekilde değerlendirilecek demekti.

Konferans için kayıt işlemlerini yaptırır yaptırmaz, beş gün boyunca kullanacağım ücretsiz bisikletimi ve şehir bisiklet yolları haritamı teslim aldım.

VeloCity Konferans Salonu

1883 yılında yapımı tamamlanan tamamı gotik tarzındaki belediye binasının konferans salonunda açılış konuşmalarını Viyana Belediye Başkanı, Belediye Başkan Yardımcısı,Avusturya Çevre Bakanı, Avusturya Ulaştırma Bakanı ve ECF (European Cyclists’ Federation) başkanı yaptılar. Ortak söylemleri ve fikir birliği yaptıkları konu kısaca ‘’Dünya’nın nüfusu her geçen gün artıyor. Şehirler hiç bu kadar kalabalık olmamıştı. Kent insanının ulaşım talebi de artmaya devam ediyor. Bisiklet özgürlüktür ve şehirlerde geleceğin ulaşım aracıdır. Bisikletle ulaşım için altyapı hazırlanması ve kent insanının bisikletli ulaşım için teşvik edilmesi kaçınılmaz bir gerçektir’. Bunun dışında bisikletli ulaşım ve sağlık harcamaları arasındaki bağ ise her konuşmacı tarafından tekrarlandı.

Bisiklet kentlerde ulaşım aracı olarak kabul edilmelidir.

Konferans süresince 10 farklı salonda eş zamanlı oturumlar düzenlendi. Ben daha çok işin teknik kısmından ziyade (bisiklet yolları için ayrılan bütçe, belediyelerin altyapı çalışmaları, bisiklet yolları yapımı vb) bisikletli ulaşımı arttırmak için yapılan projeleri dinlemeye ve başka ülkelerin  insanlarını nasıl bisiklete binmeye ikna ettiklerini öğrenmek için elimde not defterim salondan salona koştum.

Katıldığım konuşmalardan örnekler: Romanya’da 2012 yılında sadece 1000 bisikletlinin katıldığı critical mass’a 2013 yılında 4000 kişi katılmış. Peki bunu nasıl başardılar? Şili’de 18-65 yaş arası bayanlar nasıl bisikletle hareket etmeye ikna edildiler? Bisikletli otomobilden daha mı fazla alışveriş yapıyor? Fransa, kiralık bisikletleri nasıl şehrin bir parçası haline getirdi? Çocuklara bisiklet nasıl sevdirilir? Bisikleti ulaşım aracı olarak görmeyen Yeni Zelanda’da nasıl uygulamalar var? Stokholm belediyesi nasıl oldu da bisiklet yollarına 1,5 milyon euro ayırdı? ABD‘nın yılda 150 gün kar altında olan şehrindeki bisikletliler nasıl iceriders oldular?

Copenhagenize ve Cycle Chic’in yaratıcısı karizmatik Mikael, 7000 yıldır insanlara ait olan sokakları otomobillere veren yöneticileri eleştirdi veşehirde bisiklete binde yolda yürümek kadar kolaylaştırılmalı dedi. Danimarka, yağmurdan ve kardan korunabilecekleri üşü cam ile kaplı bisiklet yolları isterken ben hep Türkiye’yi düşündüm. İstanbul ve Kopenhag aynı kıtada ama birbirlerinden ne kadar uzaklar.

Mikael Colville-Andersen

Viyana, şehirdeki trafik düğümünün çözümünü bisiklette bulmuş. 2015 yılına kadar özel otomobil ile ulaşımı %20’ye düşürmek ve ulaşımın %80’ini yürüyüş+bisiklet ve toplu taşımanın oluşturması için farklı önlemler almış.

Dünyanın yaşam kalitesi en yüksek iki şehri Viyana ve Zürih belediye başkanlarının konuşmaları sırasında kıskançlığımdan ağlamamak için kendimi zor tuttum. Şehirlerinde yaşayan ailelerin, çocukların ve yaşlıların rahat etmesi için belediyeler resmen birbirleri ile yarışıyorlar.

Münih Belediye Başkanı Monatzeder, şehir içindeki ulaşımın %60’ının 5 kmden kısa mesefaler için yapıldığını tespit ettikten sonra bisikletli ulaşıma teşvik için iletişim ve kampanyalara kocaman bir bütçe ayırmış. Bisiklet turları, piknikleri, gösterileri, fotoğraf yarışmaları gibi etkinliklerin yanında şehre taşınan yabancılara ücretsiz bisiklet turu sunuluyorki, hem şehri tanısınlar hem de bisiklet ile ulaşımın ne kadar hızlı ve kolay olduğunu görsünler.

Konferans sonrasında bisikletime atlayıp elimdeki bisiklet yollarının işlenmiş olduğu haritanın yardımıyla imparatorlara ev sahipliği yapmış, parklarla, gül bahçeleriyle ve muazzam saraylarla ünlü Viyana sokaklarında gezdim. Bisikletliler yayaları tehdit etmediği sürece kaldırımlardan, tek yön yollardan ve parklardan geçebiliyorlar. Otomobil sürücüleri çok dikkatli. Ana yollara çıkarken bisiklet yollarının gerisinde durup bekliyorlar, bisikletli geçiyor mu diye mutlaka bakıyorlar ve nadiren 50 km/h gidebilecekleri yollarda (sokakların bir çoğunda hız limiti 30km/h) bisikletlilerin yanından geçerken hızlarını kesiyor ve yol veriyorlar.

Konferansın üçüncü ünü yapılan bisiklet turuna 4000 kişi katıldı.

Oturumlarla ve kahve aralarında sohbet ettiğim kişiler genellikle belediye çalışanları idi. Türkiye’den bir STK temsilcisinin böyle bir konferansa katılmasına hem memnun olduklarını söylediler hem de Türkiye’den hiç bir belediyenin temsilcisinin olmamasına da duydukları şaşkınlığı gizlemediler. Bu kadar önemli bir konuda, nufüsları bir kaç milyon olan şehirlerin planlamacılarının olması gereken bu bilgi havuzunda bulunmamak belediyelerimiz adına bence çok büyük bir kayıptı.

Konferansın son gününde Avrupa Komisyonundan bir temsilci, Avrupa Parlementosu’ndan bir kaç milletvekili konuşma yaptılar ve kentler doğal sınırlarına ulaştığını, insanların artık kalabalık şehirlerden kaçtıklarını ve bu insanların şehirlerle bağlantılarını sağlamak için sürekli daha fazla karayolu yapıldığını ancak bunun çözüm olmadığının bir gerçek olduğunu söylediler. Maalesef, çocuklar, dünyayı bir otomobilin arka koltuğundan izliyorlar.  

Avrupa Parlementosu Vekilleri

Ben aklımda proje ve fikirler, çantamda bir sürü materyal ve kartvizit ile Türkiye’ye döndüm. Şimdi bunları hayata geçirmek üzere ilk adımı attım ve izlenimlerimi öncelikle İzmir Bisiklet Derneği üyeleri ile paylaştım. Şimdi İzmir ve çevresindeki bisiklet yolları altyapısının hazırlanması için İl Turyim Müdürlüğü ile birlikte bilgilendirme toplantısı hazırlıkları yapmaktayız. 18 Temmuz’da kamu kuruluşları, özel sektör ve STK’ların katılım sağlayacağı toplantıda bisikletin ekonomiye, kırsal alandaki turizme ve ülke tanıtımına faydalarından bahsedeceğiz. Şehrimizde gerekli bisiklet yolları alt yapısının sağlanmasına paralel olarak bisiklet kültürünü yaygınlaştırmak için tanıtım kampanyaları için bir çalışma başlatacağız.

Bu konferansa katılım bisikletli ulaşım konusunda uluslararası platformda doğru aktörlerle tanışmamız, bilgi almamız ve birikimlerinden faydalanmamız  açısından çok önem taşımaktadır.

Velocity 2014, 27-30 Mayis tarihleri arasinda Avustralya’da Adelaide’de yapilacaktir.

http://www.velo-city2014.com/?gclid=CIeG742R07kCFcVY3goddTwAZQ